Strona główna - Instytut Pileckiego

Aktualności

„Chcemy wprowadzać w krwiobieg USA opowieść o historii Polski" | Karol Madaj dla Rzeczpospolitej

Inauguracja działalności Instytutu Pileckiego w Nowym Jorku już w sobotę, 14 marca. W rozmowie z „Rzeczpospolitą" Karol Madaj, p.o. dyrektora IP opowiada m.in. o drodze, którą trzeba było pokonać, aby uruchomić placówkę, a także o planach i misji Instytutu w USA.

Aktualności

78 lat temu Wojskowy Sąd Rejonowy w Warszawie skazał rotmistrza Witolda Pileckiego na karę śmierci

15 marca 1948 r. Wojskowy Sąd Rejonowy w Warszawie (w składzie: ppłk Jan Hryckowian, kpt. Józef Badecki i kpt. Stefan Nowacki) wydał wyrok w procesie tzw. grupy Witolda.

Wydarzenie

Inauguracja działalności Instytutu Pileckiego w Nowym Jorku | Transatlantycki pomost dla wartości wszystkim nam bliskich

Już w najbliższy weekend Instytut Pileckiego zainauguruje swoją działalność w Nowym Jorku.

Aktualności

Kampania „Pamiętam. Katyń 1940”

W związku ze zbliżającą się 86. rocznicą zbrodni katyńskiej rusza kolejna edycja ogólnopolskiej kampanii społeczno-edukacyjnej „Pamiętam. Katyń 1940”.

konferencja

Call for Papers | Tradycje badawcze i nowe ujęcia: studia nad faszyzmem, komunizmem i totalitaryzmem w latach 20. XXI wieku (14-15 października 2026)

Zapraszamy historyków, politologów, socjologów, badaczy kultury i mediów, a także innych chętnych do podjęcia refleksji nad metodami, studiami przypadków i wytwarzaniem wiedzy w ramach badań nad faszyzmem, komunizmem i totalitaryzmem w latach 20. XXI wieku

Aktualności

Niemcy przywłaszczają sobie polskie doświadczenie ofiary | Radziejowska i Fałkowski dla Frankfurter Allgemeine Zeitung

Zapraszamy do lektury artykułu autorstwa Hanny Radziejowskiej i Mateusza Fałkowskiego, przetłumaczonego na język polski, który ukazał się w Frankfurter Allgemeine Zeitung, jednej z najbardziej opiniotwórczych gazet w Europie, 11 marca 2026 roku.

Aktualności

Publikacja profesora Instytutu Pileckiego w Cogent Arts & Humanities

Dr hab. Tomasz Chinciński opublikował w czasopiśmie Cogent Arts & Humanities (czasopiśmie z pierwszego kwartylu) artykuł o postawach ludności niemieckiej w Polsce wcielonej do III Rzeszy.

Wydarzenie

Zadośćuczynienie, odszkodowania, reparacje: co jest realne, co jest symboliczne? | Berlin w Warszawie

Gdzie kończy się język moralnych zobowiązań, a zaczyna twarda litera prawa? Czy w relacjach polsko-niemieckich temat reparacji jest kwestią „zamkniętą”, czy raczej nieprzepracowanym fundamentem, który wciąż rzutuje na przyszłość Europy?

Aktualności

82 lata temu zamordowano Józefa Pruchniewicza. Upamiętniono go w ramach programu „Zawołani po imieniu”

Mijają 82 lata od zbrodni dokonanej na Józefie Pruchniewiczu. Mieszkaniec Biecza został zamordowany przez Niemców za pomoc okazaną Żydom podczas okupacji.

Aktualności

Instytut Pileckiego ma nową Radę Pamięci

Została ona powołana zgodnie z obowiązującą Ustawą z dnia 9 listopada 2017 r. o Instytucie Solidarności i Męstwa imienia Witolda Pileckiego oraz Statutem Instytutu.

Aktualności

Niemcy o Polsce: wyobrażenia, pamięć i »białe plamy« | Zapis video spotkania

– Jaki jest jeden „brakujący kadr” w niemieckiej wyobraźni o Polsce? – zwróciła się do niemieckich gości dr Aleksandra Burdziej w pierwszym pytaniu dyskusji otwierającej cykl „Berlin w Warszawie”.

Aktualności

Rocznica zbrodni w Lutkówce. Rodzinę Siniarskich uhonorowano w ramach programu „Zawołani po imieniu”

Mijają 82 lata od zbrodni w Lutkówce dokonanej na rodzinie Siniarskich. Zginęli oni z rąk Niemców za pomoc Żydom w czasie II wojny światowej. W 2024 roku rodzina została upamiętniona w ramach programu „Zawołani po imieniu”.

podcast

Mirosław Kłusek, Damian Markowski – Dzieje gospodarcze Polski 1939–1945 #rozmowyoksiazkach odc. 11

W jedenastym odcinku serii Karolina Sulej – dziennikarka, pisarka, kulturoznawczyni i popularyzatorka historii – rozmawia z autorami jednej z najważniejszych publikacji ostatnich lat poświęconych dziejom gospodarczym Polski w czasie II wojny światowej.

Aktualności

A Question of Life and Death: The Future of Ukraine, Poland and Germany | Debata w berlińskim oddziale Instytutu Pileckiego

4 marca 2026 r. w berlińskim oddziale Instytutu Pileckiego odbyła się debata „A Question of Life and Death: The Future of Ukraine, Poland and Germany”.

konferencja

CALL FOR PAPERS (PL, EN, RUS) Międzynarodowa konferencja naukowa „Sowiecka Azja Centralna jako totalitarne laboratorium” | Zgłoszenia do 30 kwietnia

Instytut Pileckiego w Warszawie zaprasza do udziału w międzynarodowej konferencji naukowej „Sowiecka Azja Centralna jako totalitarne laboratorium”, która odbędzie się w dniach 15-17 czerwca 2026 r. w warszawskiej siedzibie Instytutu.

Aktualności

Rocznica dekonspiracji bunkra „Krysia”. Uroczystości w Warszawie

82 lata temu doszło do dekonspiracji bunkra „Krysia”. W związku z przypadającą 7 marca rocznicą, na terenie Dzielnicy Ochota m. st. Warszawy, przy tablicy pamiątkowej pod adresem ul. Grójecka 77, odbyły uroczystości upamiętniające te wydarzenia.

Aktualności

„Praktyki gospodarcze zmieniały się radykalnie w zależności od okupanta" | Prof. Damian Markowski dla Polskiego Radia

Prof. Markowski udzielił wywiadu dla Polskiego Radia, w którym opowiada o publikacji Instytutu Pileckiego „Dzieje gospodarcze ziem polskich w latach 1939–1945”.

projekt

Pilecki Institute International Teachers and Educators Program 5th edition. Post-war decade. | Call for participants

Recruitment for the fifth edition of the Pilecki Institute International Teachers and Educators Program has begun. We invite teachers and educators from around the world to participate in the online conference. This year, we are focusing on the history of

Aktualności

78 lat temu rozpoczął się proces rtm. Witolda Pileckiego

78 lat temu, 3 marca 1948 roku, przed Wojskowym Sądem Rejonowym w Warszawie rozpoczął się proces Witolda Pileckiego i jego siedmiorga współpracowników.

Aktualności

Obchody Narodowego Dnia Pamięci „Żołnierzy Wyklętych" w Augustowie

W Augustowie 1 marca 2026 r. zakończył się dwudniowy program obchodów Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych.

podcast

Jak II RP uzbroiła swoją armię? Historia polskiej broni strzeleckiej | Giełda historii odc. 53

W tym odcinku „Giełdy historii” Remigiusz Stefani odkrywa fascynującą historię unifikacji polskiego uzbrojenia w okresie II Rzeczypospolitej.

Aktualności

Do pobrania | Raporty Centrum Lemkina dokumentujące rosyjskie zbrodnie

Instytut Pileckiego zaprasza do zapoznania się z trzema raportami dokumentującymi rosyjskie zbrodnie wojenne na ludności cywilnej.

Aktualności

Radziejowska i Fałkowski dla „Rzeczpospolitej” | „Historia poszarpała relacje polsko-niemieckie"

Hanna Radziejowska i Mateusz Fałkowski w rozmowie z Markiem Kozubalem dla Rzeczpospolitej opowiadają o działalności Instytutu Pileckiego w Berlinie, relacjach polsko-niemieckich i nowym cyklu spotkań „Berlin w Warszawie”.

Aktualności

A wojna wciąż trwa... | Zapis rozmowy o Ukrainie w czwartą rocznicę inwazji

W czwartą rocznicę inwazji Rosji na Ukrainę, w Instytucie Pileckiego, odbyła się debata poświęcona bilansowi czterech lat wojny.

Aktualności

Prosecuting war crimes in Ukraine | Interview with Nadia Volkova

W kolejną rocznicę pełnoskalowej inwazji Rosji na Ukrainę, przypominamy wywiad z Nadią Volkovą, założycielką i dyrektorką NGO Ukrainian Legal Advisory Group (ULAG).

Projekt Edukacyjny dla uczniów i studentów

Debaty oksfordzkie online w Instytucie Pileckiego | AD VOCEM - 9 edycja

Zapraszamy do udziału w kolejnej edycji ligi debatanckiej Ad Vocem w Instytucie Pileckiego. Program Ad Vocem jest skierowany do uczniów szkół ponadpodstawowych i polega na udziale w sparingach debatanckich w formie online.

Aktualności

„Narratio” – nowe cyfrowe repozytorium historii mówionej. Instytut Pileckiego jednym z partnerów ogólnopolskiego projektu

To pierwsza w Polsce tak kompleksowa inicjatywa integrująca rozproszone zasoby relacji świadków historii. W gronie partnerów projektu „Narratio. Cyfrowe repozytorium historii mówionej” znalazł się Instytut Solidarności i Męstwa im. Witolda Pileckiego.

Aktualności

Czego uczy nas historia Trybunału Wojskowego w Norymberdze? Dr Dominika Uczkiewicz z Instytutu Pileckiego w rozmowie z PAP

Norymberga była symbolem rozliczenia zbrodniarzy, ale i efektem politycznego kompromisu. Uczy nas to, że skuteczność międzynarodowego wymiaru sprawiedliwości zależy także od politycznej woli państw – powiedziała w rozmowie z PAP dr Dominika Uczkiewicz.

Aktualności

Rocznica zbrodni na 11 Polakach pomagających Żydom. Upamiętniono ich w ramach programu „Zawołani po imieniu”

82 lata temu z rąk Niemców zginęło jedenaścioro mieszkańcach Paulinowa i Starego Ratyńca niedaleko Sterdyni (woj. mazowieckie).

Aktualności

BLASK I BÓL – obrazy z historii społecznej dwudziestowiecznej Polski

Nowy cykl spotkań w Galerii w Domu Bez Kantów poświęcony będzie wybranym obrazom z historii społecznej dwudziestowiecznej Polski.

Aktualności

Café Kyiv 2026 | Największy kongres poświęcony Ukrainie w Europie Zachodniej

23 lutego 2026 roku w Berlinie odbyła się czwarta edycja Cafe Kyiv. Wydarzenie, organizowane przez Fundację Konrada Adenauera (KAS), stwarza przestrzeń do spotkań, wymiany doświadczeń oraz okazywania solidarności.

Aktualności

Manifest pamięci i pokoju wybrzmiał w czterech miastach! | Fotorelacja

Zakończyliśmy trasę Instytutu Pileckiego z Adamem Bałdychem. W Gdańsku, Gorzowie Wielkopolskim, Łańcucie i we Wrocławiu Adam Bałdych Quintet wystąpił z materiałem z płyty „Portraits”.

Aktualności

Nowość | Korespondencja Poselstwa Rzeczypospolitej Polskiej w Bernie, t. III. 1943

Do rąk czytelników trafia trzeci tom edycji źródłowej obejmującej depesze Poselstwa Rzeczypospolitej Polskiej w Bernie, ukazujący zaangażowania placówki oraz różnorodnych form pomocy niesionej przez nią w czasie II wojny światowej.

Aktualności

„Nikt nie wiedział o tym, że stryj ukrywa Żydów" | Wspominamy bohaterów z Tworek k. Siedlec w rocznicę ich śmierci

13 lutego 1943 r. to ważna data w historii Tworek i całego powiatu siedleckiego. Mija 83 lata od tragicznych wydarzeń, w których życie za odruch serca i pomoc drugiemu człowiekowi stracili pani Zofia Krasuska i jej niespełna sześcioletni syn, Boguś.

konferencja

CALL FOR PAPERS: Opozycyjne formy zaangażowania kobiet w systemach autorytarnych i totalitarnych XX wieku

Zapraszamy do udziału w międzynarodowej konferencji naukowej poświęconej różnorodnym formom aktywności kobiet podejmujących działania opozycyjne i kontestacyjne w warunkach systemów autorytarnych i totalitarnych XX wieku.

Aktualności

„Masz pół godziny. Zabieraj rzeczy, ubieraj dzieci. Pojedziesz do Rosji" | 86. rocznica pierwszej masowej deportacji obywateli polskich w głąb ZSRS

Nocny łomot do drzwi i okien, rewizja, pośpieszne pakowanie dobytku i przejazd na stację kolejową – tak zaczynają się opowieści wielu ofiar pierwszej deportacji obywateli polskich w głąb ZSRS.

Aktualności

Informacja o wynikach konkursu na stanowisko adiunkta/adiunktki w dziedzinie nauk humanistycznych w Instytucie Pileckiego

Na stanowisko adiunkta w dziedzinie nauk humanistycznych w Instytucie Pileckiego, w wyniku przeprowadzonego postępowania konkursowego (ogłoszenie nr DPB.003.1.2026), wybrany został dr hab. Tomasz Ceran.

Aktualności

„Jedyną winą było to, że są kapłanami”. Prześladowania Kościoła katolickiego w okupowanej Warszawie | Karol Kalinowski, wstęp do: „Zapisy terroru”, t. 11

Wychodząc, widziałem w miejscu egzekucji stos niedopalonych zwłok, leżących tak, jak je zostawiłem – opowiadał o. Aleksander Kisiel przed Okręgową Komisją Badania Zbrodni Niemieckich.

Aktualności

Instytut Pileckiego ma nową Radę Naukową

Została ona powołana zgodnie z obowiązującą Ustawą z dnia 9 listopada 2017 r. o Instytucie Solidarności i Męstwa imienia Witolda Pileckiego oraz Statutem Instytutu.

Aktualności

„Przeżyłam, bo miałam obowiązek" | Spotkanie upamiętniające rocznicę wyzwolenia niemieckiego nazistowskiego obozu koncentracyjnego i zagłady Auschwitz-Birkenau

– Jak tylko w nocy mi jest zimno, trochę się odkryję, to od razu śni mi się, że idę tym marszem i jest 20 stopni mrozu – wspominała pani Janina Iwańska była więźniarka obozów Auschwitz-Birkenau, Ravensbrück i Neustadt-Glewe.

podcast

Polski tropiciel nazistów i rola Sowietów w wyzwoleniu Auschwitz | Temida w świecie Klio odc. 1

„Temida w świecie Klio” to cykl rozmów o historii i prawie. Uczestnicy dyskutują na temat wydarzeń historycznych z punktu widzenia prawa międzynarodowego oraz krajowego.

Aktualności

Nowość | Zapisy terroru, t. 11. Represje niemieckie wobec Kościoła katolickiego w Warszawie 1939–1944

Najnowszy tom serii Zapisy Terroru przybliża świadectwa duchownych pod okupacją niemiecką.

podcast

Śnieg, mróz i chaos. Najgorsza zima PRL. Giełda historii odc. 52

Jak naprawdę wyglądała Zima Stulecia i dlaczego stała się jednym z symboli schyłku systemu? Zima Stulecia 1978/1979 – największa katastrofa zimowa w historii PRL.

Aktualności

82. rocznica zamordowania Leokadii Piątkowskiej. To jedna z „Zawołanych po imieniu”

82 lata temu, 27 stycznia 1944 roku Niemcy zamordowali Leokadię Piątkowską. Kobieta zginęła za pomoc okazaną Żydom w czasie okupacji. 26 października 2021 roku Instytut Pileckiego uhonorował Leokadię Piątkowską w ramach programu „Zawołani po imieniu”.

Aktualności

Dzieje gospodarcze ziem polskich w latach 1939–1945. Nowość wydawnicza Instytutu Pileckiego

Najważniejsze aspekty gospodarcze w okupowanej Polsce i w pierwszych miesiącach po zakończeniu wojny prezentuje najnowsza publikacja Instytutu Pileckiego „Dzieje gospodarcze ziem polskich w latach 1939–1945”.

Aktualności

83. rocznica mordu na rodzinie Lubkiewiczów. Ich upamiętnienie zainaugurowało program „Zawołani po imieniu”

13. stycznia mija 83. rocznica mordu dokonanego przez niemieckich okupantów na rodzinie Lubkiewiczów. Do zbrodni doszło w Sadownem (pow. węgrowski). Upamiętnienie rodziny w 2019 roku zainaugurowało program „Zawołani po imieniu”.

Aktualności

„Przejmuję dobre projekty od poprzedników”. Wywiad z dyrektorem Instytutu Pileckiego

- Priorytetem na nadchodzące miesiące jest uroczyste otwarcie 14 marca oddziału w Nowym Jorku - powiedział w wywiadzie dla PAP Karol Madaj, p.o. dyrektora Instytutu Pileckiego.

Aktualności

Laboratorium Lemkina – Instytut Pileckiego i Centrum Mieroszewskiego podpisały porozumienie o współpracy

Aktualności

Międzynarodowe Nagrody im. Witolda Pileckiego wręczone. Bilewicz, Marat i Eristavi laureatami V edycji konkursu

Podczas gali w czwartek 11 grudnia 2025 r. w auli Instytutu Pileckiego wręczono Międzynarodowe Nagrody im. Witolda Pileckiego. To prestiżowe wyróżnienie przyznane zostało w trzech kategoriach.

Aktualności

Hanna Radziejowska i Mateusz Fałkowski o niemieckim spojrzeniu na historię XX wieku i Polskę w jubileuszowej publikacji Ośrodka Studiów Wschodnich

Z okazji 20. rocznicy powstania Zespołu Niemieckiego przy Ośrodku Studiów Wschodnich (OSW) ukazał się zbiór tekstów pod redakcją Anny Kwiatkowskiej pt. „W służbie przyszłości. Polityka historyczna zjednoczonych Niemiec”.

Aktualności

Patrycja Grzebyk z Instytutu Pileckiego laureatką konkursu na Najlepszą Książkę Historyczną

Patrycja Grzebyk z Ośrodka Badań nad Totalitaryzmami IP – wraz z Bartłomiejem Krzanem i Karoliną Wierczyńską – zdobyła pierwszą nagrodę w Konkursie Ministra Spraw Zagranicznych na Najlepszą Książkę Historyczną.

Aktualności

Konferencja z okazji osiemdziesiątej rocznicy Procesu Norymberskiego | Berlin

3 i 4 grudnia 2025 r. w Instytucie Pileckiego w Berlinie odbyła się międzynarodowa konferencja z okazji osiemdziesiątej rocznicy Procesu Norymberskiego, zorganizowana we współpracy z Instytutem Nauk Prawnych Polskiej Akademii Nauk.

Aktualności

Dokument „Odyseja polska” we Włoskim Instytucie Kultury w Krakowie

We wtorek, 5 listopada 2025 r. we wnętrzach Włoskiego Instytutu Kultury przy ul. Grodzkiej w Krakowie odbył się pokaz filmu Instytutu Pileckiego „Odyseja polska” – dokumentu poświęconego losom żołnierzy Armii Andersa.

Aktualności

„Pamięć miejsca, miejsca pamięci” | Dołącz do projektu!

Zapraszamy do udziału w ogólnopolskim projekcie „Pamięć miejsca, miejsca pamięci” – inicjatywie, która łączy historię, pasję odkrywania i lokalną wspólnotę.

Aktualności

Forum Partnerów Programu „Zawołani po imieniu”

14 listopada w siedzibie Instytutu Pileckiego przy ul. Siennej 82 w Warszawie odbyło się Forum Partnerów Programu „Zawołani po imieniu”.

Aktualności

Przedpremierowy odsłuch audioserialu „Sala 600. Świadkowie Norymbergi” | 80. rocznica rozpoczęcia procesów norymberskich

20 listopada 2025 roku w siedzibie Instytutu Pileckiego odbyło się wydarzenie upamiętniające rocznicę rozpoczęcia procesów norymberskich. Tego dnia, dokładnie 80 lat wcześniej, do sali rozpraw o numerze 600 weszli najwięksi zbrodniarze III Rzeszy.

Aktualności

„Wnuczka Naczelnej” – premiera filmu o dr Annie Breude-Hellerowej w Instytucie Pileckiego

16 listopada, w 85. rocznicę zamknięcia granic getta warszawskiego, w siedzibie Instytutu Pileckiego odbyła się premiera filmu Maszy Makarowej „Wnuczka Naczelnej”.

Aktualności

Wystawa „Plantstoria” w berlińskim oddziale Instytutu Pileckiego już otwarta!

W berlińskim oddziale Instytutu Pileckiego otwarto wystawę „Plantstoria" – eklektyczną opowieść o architekturze i przyrodzie, które pamiętają czasy niemieckiej okupacji.

relacja

Upamiętnienie Jakuba Tokarza zamordowanego za pomoc Żydom podczas okupacji niemieckiej

28 października 2025 r. w Biedaczowie koło Leżajska odsłonięto kamień z tablicą upamiętniającą Jakuba Tokarza – mieszkańca wsi, który poniósł najwyższą cenę za ukrywanie żydowskiej rodziny Rimlerów podczas II wojny światowej. To setna osoba uhonorowana w ramach programu „Zawołani po imieniu”.

konferencja

Konferencja „Formy zaangażowania kobiet w systemach autorytarnych i totalitarnych XX wieku – Polska na europejskim tle porównawczym (1919-1989)"

14 i 15 października 2025 r. w Instytucie Pileckiego odbyła się konferencja naukowa dotycząca form zaangażowania kobiet w systemach autorytarnych i totalitarnych XX wieku.

Aktualności

Za nami Dni Otwarte w nowej siedzibie Instytutu Pileckiego | FOTORELACJA

9 dni spotkań, debat, warsztatów, pokazów filmowych, wykładów oraz koncert - dziękujemy wszystkim, którzy odwiedzili nowy budynek Instytutu Pileckiego przy ul. Siennej 82 w Warszawie i wzięli udział w programie towarzyszącym jego otwarciu.

Aktualności

Człowiek, który ujawnił światu zbrodnie Auschwitz | Historia Witolda Pileckiego w zagranicznych mediach w kontekście 80. rocznicy wyzwolenia KL Auschwitz

Zagraniczne media przypomniały historię Witolda Pileckiego w kontekście 80. rocznicy wyzwolenia niemieckiego nazistowskiego obozu koncentracyjnego i zagłady Auschwitz-Birkenau.

Strona

Zgłoś kandydata